Pseudonimiseren van gegevens

Wat is pseudonimiseren?

Bij pseudonimiseren worden persoonsgegevens of het BSN van de patiënt, vervangen door een code. De zorgverlener kan de gegevens dan niet direct aan een persoon koppelen.

Wel is het mogelijk om met een aparte sleutel of koppeltabel de code aan de juiste persoon te koppelen. Daarom blijven gepseudonimiseerde gegevens altijd persoonsgegevens. De regels van de AVG blijven dus volledig gelden.

Wanneer pseudonimiseren?

Pseudonimiseren is bijvoorbeeld geschikt als gegevens worden gebruikt voor:

• Kwaliteitsverbetering binnen de eigen organisatie.
• Onderzoek of statistiek, als het nodig is om gegevens weer aan een patiënt te kunnen koppelen.
• Samenwerking tussen zorgverleners, waarbij zo min mogelijk direct herkenbare gegevens worden gedeeld.

Waar moet je op letten?

• De sleutel of koppeltabel waarmee de persoonsgegevens weer zichtbaar kunnen worden gemaakt, moet apart en goed beveiligd worden bewaard.
• Alleen medewerkers die de sleutel nodig hebben voor hun werk, mogen toegang hebben.
• Er een geldige grondslag is om de gegevens te verwerken (zoals toestemming of een andere basis uit de AVG).
• Patiënten moeten goed geïnformeerd worden over het gebruik van hun gegevens.

Welke grondslag is nodig?

Je hebt een gewone AVG-grondslag nodig voor de verwerking van gezondheidsgegevens; pseudonimiseren verandert dat niet.

De meest voorkomende grondslagen in de zorg zijn:

• Uitvoering van de behandelovereenkomst (noodzakelijk voor zorgverlening, op basis van WGBO);
• Wettelijke plicht (bijvoorbeeld wettelijke verplichting om gegevens aan een kwaliteitsregistratie te leveren);
• Toestemming van de patiënt (expliciet en geïnformeerd), vooral bij gebruik buiten de directe zorg, zoals onderzoek of innovatie als er geen andere grondslag is.

Is het niet nodig om gegevens te herleiden tot een patiënt? Dan kunnen ze anoniem worden gemaakt. Anonimiseren is de beste manier om de privacy van patiënten volledig te beschermen.